Infografika jako element edukacji zdrowotnej

Gdybyście dostali 10-stronnicowy materiał dotyczący profilaktyki stresu, przeczytalibyście go tu i teraz? Nie ma co się oszukiwać… Jeżeli nie byłby to szczególnie interesujący Was temat, to pewnie nie. Powodów może być wiele. Od zwykłego „braku czasu” po brak siły na przetwarzanie takiej dawki informacji. Warto wspomnieć, że cudem byłoby zwrócenie Waszej uwagi na ten materiał, gdybyście przeglądali coś w Internecie. Czy skutecznie zainteresowałyby Was białe kartki zadrukowane czarnymi literkami? Nie sądzę.

Za dużo informacji

Nie ma nic dziwnego w takim stanie rzeczy. Aktualnie jesteśmy totalnie przebodźcowani. Jeżeli dodatkowo nasza praca wymaga ciągłego zdobywania wiedzy, to jest to zupełnie normalne, że brak już jest mocy przerobowych na kolejną porcję nowych informacji. Dodatkowo, jeżeli ta wiedza nie ma służyć do celów zarobkowych, to zapewne poświęcenie na nią czasu zejdzie na drugi plan. Akurat w kontekście edukacji zdrowotnej, oczywiście czas i energia poświęcone na dbanie o własne zdrowie, to inwestycja nie do przecenienia. Ona na pewno prędzej czy później się zwróci!

Przekuj wiedzę w świadome działanie

Komunikowanie o kwestiach zdrowia jest ważne – nie ma co do tego wątpliwości. Jeżeli chcemy podjąć działania prozdrowotne w naszym życiu, musimy najpierw mieć odpowiednie zasoby (wiedzę, narzędzia, metody itp.), a potem umiejętności korzystania z nich w praktyce. Odnosząc się do przykładu z poniższej infografiki: musimy najpierw wiedzieć, jak możemy zapobiegać lub radzić sobie z nadmiernym stresem, a dopiero potem możemy właściwie korzystać z odpowiednich metod czy narzędzi do redukcji jego nadmiaru i ewentualnych negatywnych skutków. Oczywiście możemy radzić sobie „na czuja”. Jednak istnieje ryzyko, że akurat ten sposób który wybraliśmy w danej sytuacji, kontekście itp. jest lub będzie na dłuższą metę nieefektywny. Wtedy to możemy zrazić się w ogóle do jakiegokolwiek działania na rzecz redukcji nadmiaru stresu.

infografika pt.

Powyższą infografikę możesz pobrać bezpłatnie klikając tutaj: infografika_profilaktyka nadmiernego stresu

Świadomość zdrowotna to podstawa

To, że potrafimy zidentyfikować z jakim problemem mamy do czynienia, jakie mamy narzędzia do radzenia sobie i czy potrafimy je odpowiednio wykorzystać, składa się na naszą świadomość zdrowotną. Jest ona niezwykle ważna. Można budować ją poprzez edukację i doświadczenia własne. Ale jaką formę edukacji wybrać, skoro jesteśmy już przeciążeni informacjami? Najlepiej coś, co nie będzie kosztowało naszego mózgu zbyt wiele energii, coś co będzie nam się dobrze przyswajało i zapamiętywało. Z pomocą przychodzą różne środki wizualne np. infografika.

Infografika – co to jest?

Infografika jest to graficzna forma przedstawienia złożonej wiedzy, informacji, danych, wskazówek, procesów itp. Zatem tym, co w niej dominuje jest obraz. Infografika służy bardziej do oglądania niż czytania. Nasz mózg myśli właśnie obrazami, co skutecznie wykorzystywane jest w tej formie. Integracja słów z obrazem ułatwia zrozumienie i zapamiętywanie prezentowanych treści.

Poniżej przykłady infografik mojego autorstwa lub tych, których byłam współautorem:

infografika pt.

fragment infografiki pt. „wSŁUCHaj się w siebie” (autorzy: M. Cymander, K. Ławecka, A. Marek-Hipner, N. Bartosz; opracowanie graficzne: G. Lorek; materiał dla KGHM Polska Miedź S.A.; źródło publikacji: https://www.facebook.com/kghmtomy/)

Gdzie sprawdzi się infografika?

W teorii wszędzie. Jest to przecież przedstawienie jakiejkolwiek wiedzy w formie graficznej. Natomiast są obszary, które wymagają większego nakładu pracy, żeby odpowiednio „ubrać” te informacje w spójną grafikę. Jednym z nich jest właśnie temat zdrowia. Nie jest łatwo hasłowo przedstawić treści, które zawierają tak wiele niuansów. Chcąc tutaj uniknąć generalizowania, co chwilę musiałaby pojawić się dodatkowa gwiazdka z wyjaśnieniem. To oczywiście zaburzałoby odbiór takiego materiału.

Na podstawie własnego doświadczenia wiem, że jest to duże wyzwanie. Na początku swojej pracy sama stworzyłam kilka infografik, które treścią mogły spokojnie konkurować z artykułem popularno-naukowym, a ich „przescrollowanie” nie kończyło się na dwóch kliknięciach myszką.

Mimo wszystko uważam, że dobrze zaprojektowana infografika to świetne narzędzie do edukacji zdrowotnej w każdym środowisku (praca, szkoła, uczelnia, przychodnie, szpitale itp.). Może ona stanowić osobny materiał edukacyjny, który hasłowo zwraca uwagę na ważne kwestie. Staje się ona wtedy punktem wyjścia do zgłębiania wiedzy, która wyda nam się interesująca. Daje bodziec do rozpoczęcia poszukiwań.

Innym, moim zdaniem praktyczniejszym, zastosowaniem infografiki jest wykorzystanie jej jako podsumowanie szerszego zakresu wiedzy, z którym odbiorcy mogli się już wcześniej zapoznać. Przykład: W organizacji cyklicznie udostępniamy pracownikom artykuły na temat profilaktyki stresu. Każdy z nich dotyczy jednego ze sposobów i dokładnie je opisuje. Natomiast na koniec cyklu udostępniamy infografikę, która hasłowo podsumowuje wcześniej przedstawione treści.

Polecam Wam przeglądanie ciekawych i merytorycznych infografik. Taką formą często posługuje się WHO (Światowa Organizacja Zdrowia). Możecie z nich wyciągnąć wiele ciekawych wniosków i dzięki nim dbać o swoje zdrowie.